Alevi Inanç Din Bilgileri sayfası—Seyyid Hakkı, 1965 Dersim doğumlu ve Seyyid Seyfettin Ocağı evladı.—Allah Muhammed ya Ali.
Seyyid Hakkı
Alevi Inanç Din Bilgileri sayfası.

20- Görgü ve Abdal Mûsâ Ceminde Erkândan Geçme


3.8.1.2. Görgü ve Abdal Mûsâ Ceminde Erkândan Geçme:

 

Kurban sâhipleri veya müsâhipli iki can (eşleriyle birlikte) eşik yoklayıp Seccâde üzerine çıkarlar. Tıpkı müsâhip erkânında olduğu gibi (yukarıdaki şekilde) Seccâde üzerine yatarlar. Üzerlerine, sol köşede oturan Rehber ya da Seccâdeci tarafından ihram örtülür.

 

 

Hizmetin bundan sonrası, gerek müsâhip ve gerekse Görgü ve Abdal Mûsâ cemlerinde aynen uygulanır :

 

 

Pîr, postundan kalkarak ihrama yatanların baş ucuna gelir. Onların yüzlerinin dönük olduğu tarafa geçer (yüzü onlara dönük olarak) ve diz üstü oturur. Erkân Çubuğunu, yatanların boyunları üzerine uzatarak bırakır.

Pîr, Fetih Sûresi 10. âyeti, Mümtehine 12. âyeti ve Yâsin ilk 12 âyeti (veya Yâsin yerine üç İhlâs ve bir Fâtiha Ek: 6) okur:

 

 Bismillâhirrahmânirrahîm.

“İnnellezîne yübâyi‘ûneke innemâ yübâyi‘ûnallah, yedüllahi fevka eydiyhim, femen nekese feinnemâ yenküsü alâ nefsih ve men evfâ bimâ âhade aleyhillahe feseyü’tiyhi ecren azîmâ.”(42)

 

Bismillâhirrahmânirrahîm.

 

“Yâ eyyühe’n-nebiyyü îzâ câeke’l-mü’mînâtü, yübâyi‘neke alâ en lâ yüşrikne billâhi şey’en ve lâ yesrıkne ve lâ yezniyne ve lâ yaktülne evlâde hünne velâ ye’tîne bibühtânin yefterînehü beyne eydîhinne ve ecrülihinne velâ ya’sıyneke fiy ma’rûfin febâyığhünne vestağfirlehünnallâh innallâhe ğafûrü’r-rahîm.”

 

Bismillâhirrahmânirrahîm.

“Yâsin. Ve’l-kur’ânilhakîm. İnneke lemine’l-mürselîn. Alâ Sırâtın müstekım. Tenzilelaziyzirrahîm. Litünzire kavmen mâ ünzire âbâühüm fehüm gaâfilün. Lekad hakka’l-kavlü alâ ekserihim fehüm lâ yü’minûn. İnnâ ce’alnâ fî a’nâkıhim ağlâlen fehiye ile’l-ezkâni fehüm mukmehûn. Ve ce’alnâ min beyni eydîhim sedden ve min halfihim seddâ, feagşeynâhüm fehüm lâ yübsırûn. Ve sevâün aleyhim enzertehüm em lem tünzirhüm lâ yü’minûn. İnnemâ tünzirü menittebe’azzikra ve haşiyerrahmâne bi’l-ğayb, febeşşirhü bimağfiretin ve ecrin kerîm. İnnâ nahnü nuhyilmevtâ  ve nektübü mâ kaddemû ve âsârehüm ve külle şey’in ahsaynâhü fî imâmin mübîn.”(43)

Pîr, Erkân çalmaya başlamadan önce, Erkân Çubuğunun ucunun karşısına gelen kısımda (halka ve gerisindeki) bulunan canlar sağa ve sola çekilerek Erkân’ın önünü açarlar. Çünkü Erkân Çubuğu, îtikaden Hz.Ali’nin kılıcı Zülfikâr’dır, bâtın kılıcıdır. Karşısında durulmaz.

Pîr, “Bismillah, bism-i Şâh! Allah Allah!” dedikten sonra, Erkân’ı sağ eline alır. Parmaklar üst üste gelecek şekilde sol eliyle sağ elini kavrar. Oniki İmâm’ın isimlerini zikrederek her bir isimde Erkân Çubuğunun elindeki ucuna niyâz ederek,  ihramda yatan canların her birine ayrı ayrı  ve boyunlarına, gelecek şekilde erkân çalar. (44)

Her cana 12 kez erkân çalınır.(45)

Pîr, daha sonra; Tûlicülleyle finnehâri ve tûlicünnehâre fi’l-leyl ve tuhricülhayye mine’l-meyyiti ve tuhricülmeyyite mine’l-hayy ve terzuku men teşâü bigayri hisâb”(46) âyetini okuyarak “Allah’ın izni ile yeniden diriliniz. Uyuyanlar uyana, Hakk’ın nûruna boyana” diyerek örtüyü (ihramı), Erkân Çubuğunun ucuyla kaldırır. Yatan canlar (müsâhip ceminde, kenarda bekleyen rehberin önlerine düşmesi ile birlikte) sıra ile Pîr’in ayağına niyâz ettikten sonra, üç kez de Erkân Çubuğu’na (sol ucuna, ortasına, sağ ucuna) niyâz ederek altından geçerler. Pîr, geçen tâlibin sağ omuzuna Erkân Çubuğu’nun kalın tarafını çalar (sürer). Erkândan geçen kişi, Pîr’in sağ omuzuna niyâz ederek kenarda dâra durur.

 

Pîr, erkân çalarken bir yandan da şu duâyı tesbîh eder: “Altından geçen, iki cihânda ber murâd ola, kabir azâbı, cehennem yüzü görmeye. Allah, Muhammed Mustafa, Aliyyü’l-Murtezâ, Hatîcetü’l-Kübrâ, Fâtımâtü’z-Zehrâ’nın şefâatine mazhâr ola. Allah, altından geçene sitem göstermeye...”

Kurban sâhipleri Erkândan geçtikten sonra Seccâdeci, Seccâdeyi kaldırır. Pîr, hizmet duâsını okur.

Kurban sâhiplerinin (müsâhipler) Erkân’dan geçmelerinin ardından isteyen canlar, sin (yaş) sırasına göre; önce müsâhipli erkekler, sonra müsâhipli bacılar erkândan geçerler.

Hizmet sâhibi, Sakka Suyu Tası’nı getirir, Pîr’in önünde dâra durur. Pîr ve tüm canlar ayağa kalkıp dâra dururlar. Erkân Çubuğu, Pîr tarafından (günâhların arınması dileği için) temsîlî olarak üç kez yıkanır. Yıkama işlemi şöyle yapılır: Pîr, sol eliyle tuttuğu Erkân Çubuğunun kalın ucunu tasa batırıp sağ eliyle tastan aldığı suyu çubuğun üst ucundan döker. Önce erkâna yatanlar, sonra  sin sırasına göre müsâhipliler sırayla Pîr’in önünden geçerek, Pîr’in Erkân Çubuğunun ucuyla verdiği bir kaç damla Erkân Suyu’nu ellerine damlatıp yüzlerine sürerler. Pîr’in sağ omuzundan niyâz alarak yerlerine geçerler ve ayakta dârda beklerler.

 

Pîr, Postuna geçer, elindeki Erkân Çubuğu’na niyâz ederek yerine oturur ve (canlar dârda beklerken) Erkân Duâsı’nı yapar: “Allah Allah! Lâ fetâ illâ Ali, lâ seyfe illâ Zülfikâr. Her kazâyı, belâyı def edersin Perverdigâr. Şâh-ı Merdân, sırr-ı Yezdân, merd-i Meydan. Pîşivâsın yâ Ali, senden medet... Erkân altından geçene cehennem ateşi, kabir azâbı göstermesin Allah... Gerçeğe Hû!”

Sonra Pîr, Erkân Çubuğu’nu üç kez öptükten (niyâz ettikten) sonra, yerine kaldırmak üzere gelip önünde diz çöken Erkâncı’ya teslîm eder.

Erkâncı, iki eliyle tuttuğu Erkân Çubuğu’na üç kez niyâz eder ve ayağa kalkarak yerine götürüp koyar. (Eğer Çubuk yere dik konuyorsa, kalın ucu aşağı getirilir. Yüksekçe bir yere yatay olarak da konulabilir.)

Erkânı kaldıran Erkâncı, tekrar Meydanda dâra durarak Pîr’den hizmet duâsını alır.

Tam Carı çalınır. Pîr, hizmet ve dâr duâsını okur.

Zâkirler, Erkân’la ilgili iki nefes, bir  Düvazimâm okurlar. (Ek: 7).

Pîr, gülbank çeker ve bağlı olarak hizmet duâsını okur.

Carı çalınır. Pîr, hizmet ve dâr duâsını okur.

 



(42)    Fetih 10: O seninle el tutuşup sözleşenler var ya, onlar gerçekte Allah ile bey’atleşiyorlar. Allah’ın eli onların ellerinin üstündedir. Kim ahdini bozar, döneklik ederse kendi aleyhine döneklik etmiş olur. Ve kim Allah’a verdiği sözde vefalı davranırsa, Allah ona büyük bir ödül verecektir. (Öztürk: 1998, 469)

(43)    Mümtehine 12: Ey Peygamber! İnanmış kadınlar sana gelip Allah’a hiçbir şeyi ortak koşmamaları, hırsızlık etmemeleri, zina etmemeleri, çocuklarını öldürmemeleri, elleriyle ayakları arasında bir iftira uydurup ortaya sürmemeleri, iyilik ve güzelliği belirlenmiş bir işte sana isyan etmemeleri hususunda seninle bey’atleşmek isterlerse, onlarla bey’atleş ve onlar için Allah’tan af dile! Kuşkusuz; Allah Gafûr’dur, Rahîm’dir. (Öztürk: 1998, 509)

         Yâsîn 1-12: Yâ, Sîn.

         Andolsun, o hikmetlerle dolu Kur’ân’a ki,

         Sen hiç kuşkusuz, gönderilen elçilerdensin.

         Dosdoğru bir yol üzerindesin.

         Azîz ve Rahîm’in indirdiği üzeresin.

         Babaları uyarılmamış, tüm gaflet içinde bir toplumu uyarman için gönderildin.

         Yemîn olsun ki, onların çoğuna söz hak olmuştur, artık onlar îmân etmezler.

         Biz onların boyunlarına bukağılar geçirdik. Bukağılar çenelere dayanmıştır da bu yüzden onların kafaları yukarı kalkıktır.

         Sen ha uyarmışsın onları ha uyarmamışsın, farketmez onlar için; inanmazlar.

         Önlerine bir set, arkalarına da başka bir set çektik. Böylece onları kuşatıp sardık; artık onlar görmezler.

         Sen ancak o Zikir’e/Kur’ân’a uyan ve görmediği halde Rahmân’dan korkan kimseyi uyarırsın. Böylesini, bir bağışlama ve seçkin bir ödülle müjdele!

         Biz, yalnız biz, ölüleri diriltiriz ve onların önden gönderdiklerini de eserlerini de yazarız. Zaten biz herşeyi apaçık bir kütükte ayrıntılı olarak kaydetmişizdir. (Öztürk: 1998, 400)

(44)    Pîr, yatanların yüzlerinin dönük olduğu tarafa geçer ve canlardan kendisine doğru Erkân çalar.

(45)    On iki erkân çalınmasındaki itikat: Kelime-i Tevhîd (Lâ ilahe illallah) 12 harftir. Muhammedün Resulullah 12 harftir. Ali'yyül Velîyullah 12 harftir. Oniki İmâm ismi ile birleştirilerek Allah’ın azâmeti ve hikmeti, Resulullahın nübüvvet ve şefâatı, İmâm Ali'nin velâyet ve kerameti, 12 imâmların fazîlet ve himmetlerine niyâz edilir. Erkân çalmaktan bir niyet de o kişilerin hırs ve nefsini öldürüp geçmişle bağını koparıp yeniden îtikatları ve niyetlerine göre diri kılmaktır.

(46)    Âli İmran 27: “Geceyi gündüzün içine sokarsın, gündüzü de gecenin içine sokarsın. Diriyi ölüden çıkarırsın, ölüyü diriden çıkarırsın. Dilediğini hesapsızca rızıklandırırsın.” (Öztürk: 1998, 61)


HAZIRLAYAN:
ÇUBUK YÖRESİNDE ERKAN
Alper ÇAĞLAYAN
Ankara-2002


ALEVİ İNANÇ DİN BİLGİLERİ sayfamızı önerelim ve yönlendirelim. => Facebook Sayfalarımız: Seyyid Hakkı SH ve Seyyid Hakkı EK. => YouTube Kanalımız: Ehlibeyt Yolu-Seyyid Hakkı. Aşk ile Canlar...